Terug naar artikelen in de media

 

Beleggen; Gokken of gamen ?

 

Het blijft een eeuwigdurend dilemma, dat verschil tussen ‘beleggen’ en ‘gokken’, waarbij de laatste met een mooi woord ‘speculeren’ wordt genoemd.

 

Wanneer je diep doordenkt is de categorie ‘beleggen’ eigenlijk uiterst klein en lijkt bijna alles, wat iemand op beleggingsgebied denkt te moeten ondernemen, eerder op een vorm van ‘gokken’.

Je gokt er op dat de zojuist gekochte aandelen zullen stijgen en je gokt er op dat een zojuist gekocht beleggingspand permanent van betrouwbare huurders kan worden voorzien en als het even kan ook nog in waarde stijgt.

 

Bij het beleggen in aandelen kun je uiteraard zorgvuldig te werk gaan bij de selectie, als je maar bereid bent om je je te realiseren dat ze in principe terug kunnen keren naar hun laagste koers in 2008. Die gok zul je dus minstens moeten nemen.

 Bij het beleggen in een vrachtschip gok je er op dat de olieprijs zal dalen en de vrachtprijzen zullen stijgen en ook gok je dat het schip aan het eind van de beleggingstermijn veel geld opbrengt en dus meer dan alleen de schrootwaarde zal opleveren.

In je achterhoofd weet je wel dat al dit gokwerk weleens faliekant verkeerd zou kunnen uitpakken, maar toch maak je jezelf wijs dat je niet aan het gokken, maar aan het beleggen bent.

 

Wat overblijft aan ‘’echte’’ beleggingen is eigenlijk op één hand te tellen.

Je zou een (internet)spaarrekening of een deposito als 'beleggen' kunnen aanmerken evenals bijvoorbeeld kortlopende staatsobligaties.

Het moet dan wel in je eigen valuta zijn, anders wordt het weer gokken met de koers van een vreemde valuta. Ook moet je per bank niet meer beleggen dan € 100.000, tenzij je een en/of rekening neemt, waarmee je de DNB garantie kan verhogen naar € 200.000 Staatsobligaties van IJsland Griekenland en Spanje zijn geen echte aanraders. Althans, uitgaande van wat we op dit moment weten.

Edelmetalen, diamanten,antiek, kunst en postzegels neigen gevoelsmatig meer naar beleggen dan naar speculeren, maar geen rendement is eigenlijk ook verlies, tenzij je het genieten van de aankoop als rendement ziet.

Vraagt u mij echter niet wat er met bovengenoemde renteloze beleggingen gaat gebeuren als de rente weer op een normaal niveau komt en de financiële wereld niet instort.  Net als bij obligaties zou de intrinsieke waarde dan weleens lelijk kunnen dalen.

 

Tot voor kort kon je een woning voor eigen gebruik ook nog een ‘belegging’ noemen, maar dat is na 2008 eigenlijk ook al niet realistisch meer. Je gokt bij een koopwoning in Nederland namelijk op het blijven voortbestaan van de hypotheekrenteaftrek en je hoopt dat de WOZ niet zal exploderen nu de gemeenten door het rijk steeds verder financieel in het nauw worden gedreven.

 

Er is een spreekwoord dat zegt: “Bezit geeft zorgen”

Deze zorgen zijn dan wel een luxeprobleem, maar vooral als het overtollig baar geld betreft zul je toch geneigd zijn om te kijken of daar niet iets mee is te verdienen.

De weg naar vermogensbeheerders is snel gevonden, maar zodra je een trackrecord opvraagt ontstaan er de eerste twijfels.

Dikwijls wordt gezegd dat er geen trackrecords zijn, omdat alle rekeningen persoonlijke rekeningen zijn, dus geheim !

Hebben ze een zelfgemaakt fonds en die staat in de winst dan wordt daarmee uiteraard wel gepronkt en dat zou ook wel terecht zijn wanneer dat fonds in de laatste 7 jaar geen verliezen heeft laten zien. Zou u zo’n fonds vinden dan hoor ik dat graag !

Let u wel op dat het door u geselecteerde “ideale fonds” niet onlangs is samengegaan met een slecht presterend fonds waarvan de naam niet meer bestaat. De banken kunnen namelijk namen van fondsen waar men liever niet meer aan herinnerd wordt, samensmelten met fondsen die (nog) wel een goede naam hebben. Het valt dan niet mee de consequenties daarvan te overzien.

Bij nadere bestudering van fondsen blijkt echter dat de tussentijdse drawdown (min stand), zelfs halverwege de looptijd van zogenaamde goede beleggingsjaren, zodanig is geweest dat het eigenlijk onverantwoord is om er in deel te nemen. Kun je een tussentijdse minstand van 30 % of meer, psychologisch wel aan ? Veelal ontstaat dan de gedachte “redden wat er te redden valt” en stap je op het laagste punt uit.

Ook ziet men dikwijls dat bij een paar winstgevende jaren er eerst een aantal verliesgevende jaren aan vooraf zijn gegaan en/of er kort daarop volgen. Ook weet je nooit wat er gaat gebeuren als een door de wol geverfde fondsbeheerder die zijn vakkennis jarenlang heeft bewezen, wordt vervangen door een zojuist afgestudeerde doctorandus die het vak nog moet leren terwijl jouw favoriete beheerder zijn kunstjes elders gaat vertonen.

Los van dit alles, wat is sowieso de trefkans dat je niet alleen op het juiste moment in- maar bovendien ook nog op het goede moment uitstapt ?

Daar ik in vroeger tijden altijd een expert was om (onder het motto, ik moet toch wat) altijd precies op het verkeerde moment in te stappen, weet ik als geen ander hoe het voelt om met een fonds dat aan de hoogste Sharpratio voldeed en het door experts hoogste aantal sterren op zijn naamkaartje mocht zetten, toch 40% verlies te maken. Dit was per saldo dus eigenlijk 5 sterren gokwerk !

 

Na veel gesleutel kwam ik er achter dat je met een 100 % trendneutraal systeem, wat wonderlijk genoeg meer op ‘gamen’ dan op ‘gokken’ lijkt, op een vrij simpele manier, niet incidenteel, maar structureel, WEL goede resultaten kon behalen.

 

In 2004 gaf ik daarover in het World Trade Centre te Rotterdam een workshop en las daarna een artikel de conclusie dat een lezing  “Zelf technieken toepassen” meer belangstelling trok dan de ingevlogen Amerikaanse beleggingskopstukken.

Je zou dan bijna denken dat er een omslag in het denken over beleggen ging gloren. Inderdaad gingen sommige beleggers aan het trendneutraal beleggen aandacht besteden en behaalden, daarmee mooie resultaten. 

Dit in tegenstelling tot de professionele sector, waaronder de pensioenfondsen, die gewoon doorgingen met van tijd tot tijd, enorme verliezen te maken. Hun “systeem” van alleen maar ‘kopen en hopen’ en niets beveiligen, is niet gewijzigd en de premieverhogingen zullen wellicht daardoor opnieuw verspeeld worden, waarna er weer nieuwe premieverhogingen, in combinatie met lagere uitkeringen, nodig zullen worden. Pensioenopbouw in eigen beheer, lijkt dus vooralsnog een stuk veiliger. Althans dat is mijn overtuiging.

 

Zelfs inzake de hedgefunds, die bekend stonden als niet afhankelijk van de heersende marktrichting, las ik deze week een bericht dat er van de 15.000 funds inmiddels 5.000 (!) zijn gesneuveld, terwijl er daar bovenop nog een groot aantal “tijdelijk” hun deuren moesten sluiten doordat zij hun clientèle enorme verliezen hadden bezorgd. 

Het goede nieuws in dat bericht was dat het hedgefunds Accenta Capital Fund zo eerlijk is om bij de beleggers, die met hun door durven te gaan, het “high watermark” toe te passen. Dit houdt in dat men pas performance fee gaan berekenen als de waarde van hun fonds weer op dezelfde stand staat als in december 2007.

 

Al met al vraag je dus af of het dan toch niet beter is om bij een veilige discountbroker zelf trendneutraal te gaan 'gamen'.

Door de lage tarieven en het vermijden van fee’s en kosten is de voorsprong al snel zo’n slordige 5 %.

De gelden die je voor het gamen op een bepaald moment niet nodig hebt zijn daarbij ook nog rentedragend.

 

Ook kun je overgaan tot “beschermd beleggen” hetgeen een combinatie is van het kopen van aandelen met “married” puts.

Met dit laatste wordt bedoeld dat je uitsluitend aandelen koopt waar dusdanig veel opties op verhandelbaar zijn dat je er altijd wel een langlopende put bij kunt kopen die de belegging, al van het moment van aankoop, afschermt. De winst komt dan op 4 verschillende manieren, te weten: Uit de eventuele stijging van de aandelen zelf, het omwisselen van de “married” put door een kansrijker huwelijk aan te gaan met een andere (goedkopere) put, het te ontvangen dividend en tenslotte door het bij herhaling schrijven van kortlopende gedekte Calls op de in bezit zijnde aandelen. Dit spelletje kun je tot op het einde volhouden, zelfs al zou het aandeel op nul eindigen. 

Ik noem het met opzet een ‘spelletje’ omdat ik dit eigenlijk ook een soort van ‘gamen’ vind, omdat er hier, net als bij het ‘trendneutraal’ handelen ook geen marktinzicht aan te pas komt. Waarom zou je deze beschermingstechnieken, die er toch niet voor niets zijn ,niet toepassen ? Met de bovenstaande techniek moet het al heel gek lopen wil je hier, zelfs met ‘slechte’ aandelen, geen 8% op jaarbasis mee realiseren.

 

Je moet in het uitvoeren van deze methoden echter wel aardigheid in hebben, maar dat is ook met de meeste andere activiteiten, op welk gebied dan ook, het geval.

Heb je deze ‘goesting’ niet en heb je toch overtollige gelden en ben je er al achter dat je niet in beleggingen moet stappen waar de inleg wordt ‘gegarandeerd’ door een plofBV, overweeg dan eens om het simpel te houden en bijvoorbeeld gewoon aan je eigen kind, broer of zus een, niet al te hoge, hypotheek te verlenen tegen een rente die de banken ook zo ongeveer rekenen.

Voor het kind, broer of zus is deze rente normaal aftrekbaar en voor uzelf is het belastingvrij en betaalt u alleen de jaarlijkse 1,2% VRH die u naar alle waarschijnlijkheid ook zonder die hypotheek ook had moeten betalen.

Met deze oplossing behoeft u er verder geen tijd in te steken en gaan er in ieder geval geen hele of halve oplichters met uw geld vandoor. Als u daarna nog meer geld te beleggen hebt, is het vroeg genoeg om aan trendneutraal en/of beschermd ‘gamen’ te denken.

Geeft u uw geld toch uit handen, kijk dan eerst op http://www.beursbox.nl/bedrog.pdf dat kan u veel narigheid besparen.

 

Jan Breestraat                                                                                                                                                                     januari 2010

Docent trendneutrale beurstechnieken   

www.tarbo.nl